Individuele bedreigers van publieke personen in Nederland
De aanpak van verwarde bedreigers van politici en bestuurders via de zorg is een effectief middel naast het louter uitdelen van straffen. Dat blijkt uit het rapport ‘Individuele bedreigers van publieke personen in Nederland’ dat minister Hirsch Ballin op 1 juli j.l. naar de Tweede Kamer heeft gestuurd. De publicatie bevat onderzoeken van het Verwey-Jonker Instituut en Zorgconsult Nederland die op initiatief van de NCTb zijn uitgevoerd. Els Borgesius, voorheen werkzaam bij Zorg Consult Nederland en nu werkzaam bij Van de Bunt, was een van de onderzoekers.
In de periode van medio 2005 tot het najaar van 2008 zijn er in totaal 847 aangiftes gedaan van bedreigingen bij het landelijke team bedreigde politici dat is ondergebracht bij de regiopolitie Haaglanden. Een selectie hiervan is door het Verwey-Jonker Instituut, met kennis uit de (inter)nationale literatuur, onderzocht. Het gaat om 351 dossiers van zaken, die voldoende informatie bevatten. Het betrof 167 verdachten, die bedreigingen uitten tegen 106 politici. Verwey-Jonker identificeert daarbij verschillende categorieën bedreigers. Het type verward-gefrustreerde bedreiger vormt potentieel de meest gevaarlijke gekende bedreiger. Daarnaast kunnen verwarde bedreigers onvoorspelbaar gedrag vertonen. De straattaaldreigers zijn vooral hinderlijk. Bovenal, omdat het om het grootste aantal bedreigers gaat. Zij zorgen daarmee ook voor de grootste capaciteitsinzet van de politie voor opsporing. Voor deze groep bedreigers wordt een communicatiestrategie ontwikkeld om het bewustzijn te verhogen dat bedreigen een strafbaar feit is. In voorkomende gevallen kan de kans op herhaling hiermee worden teruggedrongen.
Els Borgesius heeft specifiek gekeken naar de bedreigers met psychische stoornissen en naar de mogelijkheden om hen toe te leiden naar zorg. Vaak uiten deze bedreigers enkel hun onvrede of frustratie. Toch vormen ze een risico, omdat ze onvoorspelbaar gedrag vertonen. Het zijn in de regel volwassen mannen die ontevreden of gefrustreerd zijn. Naast hun psychische ziekte gaan ze vaak gebukt onder sociaal-maatschappelijke problemen: schulden, werkloosheid, verslaving, waarvan ze - tijdens een waan of psychose of als gevolg van een persoonlijkheidsstoornis - politici of instanties de schuld geven.
De verwarde bedreiger stopt na een kortdurende straf vaak niet met bedreigen. Het zijn mensen die zorg nodig hebben. In het Verenigd Koninkrijk en Zweden zijn goede ervaringen opgedaan met het toeleiden van deze mensen naar de zorg. Dit komt het welzijn van deze personen ten goede en zorgt ervoor dat de dreiging afneemt. Een van de conclusies van het onderzoek is dat de infrastructuur in Nederland voldoende aanwezig is om op soortgelijke wijze zorg te verstrekken aan deze personen. Er kan bijvoorbeeld prima worden aangesloten bij de reeds bestaande lokale praktijk rondom Veiligheidshuizen, veelplegers- en oggz-overleggen of bemoeizorg vanuit de geestelijke gezondheidszorg. Daarbij moeten lokale hulpverleners in de geestelijke gezondheidszorg kunnen delen in landelijk beschikbare informatie over de enkele tientallen bedreigers met een psychische stoornis die zich per jaar aandienen.
Hiervoor wil de NCTb een pilot starten. De pilot wordt ondergebracht bij het Korps Landelijke Politie Diensten en brengt alle beschikbare informatie over bedreigingen bij elkaar. Zo ontstaat een beter beeld van de aard van de bedreiging en kan de beste aanpak om de dreiging weg te nemen worden ingezet. Informatie over verwarde bedreigers met een hoog risico wordt vervolgens onder de aandacht gebracht van de lokale zorgprofessionals die in het individuele geval de juiste diagnose kunnen stellen en de juiste behandeling kunnen bepalen.
Klik hier voor het volledige rapport ‘Individuele bedreigers van publieke personen in Nederland’
Klik hier voor het artikel uit de Volkskrant d.d. 2 juli 2010
Klik hier voor het artikel uit Binnenlands Bestuur d.d. 2 juli 2010
Voor meer informatie kunt u contact opnemen met Els Borgesius.
